Toán lớp 6 sách cũ
Số nguyên tố là số tự nhiên lớn hơn 1, chỉ có hai ước là 1 và chính nó.
Hợp số là số tự nhiên lớn hơn 1, có nhiều hơn hai ước.
Ví dụ:
Trong các số sau, đâu là số nguyên tố, đâu là hợp số.
7; 11; 25; 120
Số 7 chỉ có 2 ước là 1 và 7 nên số 7 là số nguyên tố.
Số 11 chỉ có 2 ước là 1 và 11 nên số 11 là số nguyên tố.
Số 25 có một ước là 5 (khác 1 và 25) nên số 25 là hợp số.
Số 120 có ước là 10 (khác 1 và 120) nên số 120 là hợp số.
* Lưu ý:
- Số 0 và số 1 không là số nguyên tố, cũng không là hợp số.
- Các số nguyên tố nhỏ hơn 10 là 2, 3, 5, 7.
- Số 2 là số nguyên tố chẵn duy nhất.
| 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 | 8 | 9 | 10 |
| 11 | 12 | 13 | 14 | 15 | 16 | 17 | 18 | 19 | 20 |
| 21 | 22 | 23 | 24 | 25 | 26 | 27 | 28 | 29 | 30 |
| 31 | 32 | 33 | 34 | 35 | 36 | 37 | 38 | 39 | 40 |
| 41 | 42 | 43 | 44 | 45 | 46 | 47 | 48 | 49 | 50 |
| 51 | 52 | 53 | 54 | 55 | 56 | 57 | 58 | 59 | 60 |
| 61 | 62 | 63 | 64 | 65 | 66 | 67 | 68 | 69 | 70 |
| 71 | 72 | 73 | 74 | 75 | 76 | 77 | 78 | 79 | 80 |
| 81 | 82 | 83 | 84 | 85 | 86 | 87 | 88 | 89 | 90 |
| 91 | 92 | 93 | 94 | 95 | 96 | 97 | 98 | 99 | 100 |
Trong bảng trên, những số in đậm là số nguyên tố.
Phân tích một số tự nhiên lớn hơn 1 ra thừa số nguyên tố là viết số đó dưới dạng một tích các thừa số nguyên tố.
* Lưu ý:
- Dạng phân tích ra thừa số nguyên tố của mỗi số nguyên tố là chính số đó.
- Mọi hợp số đều phân tích được ra thừa số nguyên tố.
Ví dụ:
Dạng phân tích ra thừa số nguyên tố của 11 là 11.
Dạng phân tích ra thừa số nguyên tố của 20 là: $20 = 2^2.5$
Để phân tích một số a ra thừa số nguyên tố; trước tên ta chia a cho số nguyên tố 2 (nếu a chia hết cho 2) để được thương là a1. Nếu a1 chia hết cho 2 thì ta tiếp tục chia cho 2 đến khi được thương là một số không chia hết cho 2 thì đem thương này chia cho 3… và tiếp tục chia dần cho các số nguyên tố lớn hơn 5; 7; 11…
* Lưu ý:
- Có nhiều cách để thực hiện phân tích nhưng nên sử dụng cách phân tích theo cột dọc, vừa đơn giản vừa ít nhầm lẫn.
- Dù phân tích một số ra thừa số nguyên tố theo cách nào thì cuối cùng ta cũng được một kết quả.
Ví dụ: Phân tích 520 ra thừa số nguyên tố.
$520 \, | \, 2 \\ 260 \, | \, 2 \\ 130 \, | \, 65 \\ \, 65 \,\,\,| \, 5 \\ \,13 $